Top
"สมองไวเป็นเหตุ ปวดทั้งตัวและหัวใจ"
   13 ก.ย. 2556 13:30 น.       เปิดอ่าน 3778       แสดงความคิดเห็น   

โดย รศ.นพ.ประดิษฐ์ ประทีปะวณิช

ทุกอย่างมีความไวต่อการกระตุ้น แล้วถ้าสมองไวหละ อะไรจะเกิด หนึ่งในนั้นคือโรค “Fibromyalgia” ที่พบบ่อยในสาวๆ อาการสำคัญคือ ปวดร้าวไปทั้งตัวและหัวใจ ปวดที่ว่านี้ ปวดจริง ๆ ไม่ใช่แค่อ่อนไหว ชีวิตผู้ป่วย Fibromyalgia หลายรายน่าเห็นใจ ฟังแล้วถึงกับบ่อน้ำตื้นกันเลยทีเดียว

Fibromyalgia ไม่ใช่โรคใหม่ แต่เพิ่งจะได้การยอมรับกันไม่นานมานี้ คืออาการปวดเรื้อรังบริเวณกล้ามเนื้อที่กระจายทั่ว หรือหลายแห่งตามร่างกาย มากกว่าครึ่งมีอาการปวดหลัง โรคนี้บั่นทอนสุขภาพจิตมาก พบบ่อยในวัยทำงาน ผู้หญิงพบได้บ่อยกว่าชาย 7 เท่า และจะมีโรคอื่นที่พบร่วมได้บ่อย ได้แก่ ออฟฟิศซินโดรม (80%) ไมเกรน (50%) เครียด (50%) ซึมเศร้า (32%) Fibromyalgia กำลังเป็นเรื่องสุดฮอตของประเทศฝั่งตะวันตกโดยเฉพาะสหรัฐอเมริกา เพราะพบบ่อยและมีรายละเอียดมาก แต่ขอตัดตอนไขข้อข้องใจเฉพาะปัญหาบอดฮิตติดอันดับ 3 ข้อ ได้แก่

1.Fibromyalgia เกิดจากอะไร

เกิดจากเซลล์ของระบบประสาทส่วนกลางอยู่ในสภาพที่ไวกว่าคนปกติทั่วไป ภาวะนี้ศัพท์ทางการแพทย์เรียกว่า central sensitization โดยเฉพาะส่วนที่เกี่ยวข้องกับการรักษาสมดุลของความปวด ทำให้ปวดง่ายกว่าคนอื่น และรุนแรงกว่า ถึงแม้ตัวกระตุ้นจะเหมือนกัน จึงเป็นคำตอบที่ผู้ป่วยสงสัยว่า “ทำไมเราถึงต้องเป็น คนอื่นเหมือนกันแต่ไม่เป็น”

2.แล้วอะไรที่ทำให้เซลล์ประสาทส่วนกลางอยู่ในสภาพไวกว่าปกติ

สาเหตุมาจากหลายปัจจัยใดปัจจัยหนึ่ง หรือหลายๆ ปัจจัยผสมกันก็ได้ ดังนี้

1.ปัจจัยทางพันธุกรรม ยีนบางตัวทำให้สมดุลการรับส่งข้อมูลเซลล์ประสาทเสียไป โดยมีความไวขึ้น ใครที่มีพี่น้องที่ป่วยเป็น Fibromyalgia จึงมีแนวโน้มที่จะเป็นตามได้ง่ายกว่าคนทั่วไป

2.อุบัติเหตุ โดยเฉพาะที่มีการกระทบกระเทือนระบบประสาทส่วนกลาง ไม่ว่าจะเป็นสมองหรือไขสันหลัง เช่น รถชน ตกจากที่สูง

 
3.ผู้ที่มีปัญหาเรื้อรังจากสาเหตุอื่น เช่น ออฟฟิศซินโดรม ที่พบว่า 20% ของผู้ป่วยกลุ่มนี้ จะพัฒนาจากปวดเฉพาะที่ จนกระจายหลายส่วน หรือทั่วร่างกายได้ อีกตัวอย่างรองลงมา เห็นจะได้แก่ ปัญหาปวดเรื้อรัง

4.ความเครียด และภาวะซึมเศร้า โดยเฉพาะเนื่องมาจากสังคมและสิ่งแวดล้อม

บางคนเป็นเพียงแค่ปัจจัยเดียว แต่ถ้ารุนแรงพอ ก็สามารถเป็น Fibromyalgia ได้ แต่ที่เป็นส่วนใหญ่มักจะมีมากกว่าหนึ่งปัจจัยเกิดต่อๆ กัน เช่นมีความเครียดเป็นทุนเดิมอยู่แล้ว พอมีโรคข้อ หรืออุบัติเหตุมาซ้ำเติมให้ถึงจุดอิ่มตัว ให้เซลล์สมองอยู่ในสภาวะไวเพียงพอที่จะกลายเป็น Fibromyalgia เต็มรูปแบบ

3.รักษาได้ไหม อย่างไร

โรคนี้ใช้เวลาในการรักษาค่อนข้างนาน ที้ทั้งยาและการรักษาทางเลือกที่ไม่ต้องใช้ยาให้พิจาณาความเหมาะสม เรื่องยาต้องพบหมอซึ่งส่วนใหญ่เรารักษาตามอาการ ปัจจุบันมียาลดความไวของเซลล์ประสาทซึ่งเป็นยากลุ่มเดียวกับยากันชัก ถ้าเครียดหรือซึมเศร้าก็จำเป็นต้องให้ยาคลายเครียดหรือยาต้านอาการซึมเศร้า ถ้าปวดมากก็ใช้ยาแก้ปวด ซึ่งแพทย์จะเลือกตามความรุนแรง นอกจากนั้น ยังมีการรักษาทางเลือกหลายอย่างมีผลทำให้ระบบประสาทส่วนกลางผ่อนคลาย ลดเครียด คลายปวด เช่น ออกกำลัง เล่นกีฬา การทำสมาธิ โยคะกายภาพบำบัด ถ้าอยากเห็นผลเร็วลองใช้วิธี “ลูกผสมที่กลมกลืน” เมื่อดีขึ้นและมั่นใจก็ค่อยๆ ลดตัวยา ส่วนการรักษาทางเลือกที่ไม่ใช้ยาถ้าคุ้มค่าก็ดำรงไว้

ใครที่ตกเป็นเหยื่อ Fibromyalgia จนปวดทั้งตัวและหัวใจเลิกว้าวุ่นใจได้แล้ว หายปวดแน่นอน ขอเพียงอย่าใจร้อนเดี๋ยวเสียศูนย์ก่อนเห็นผล


ที่มา Health Today ฉบับเดือน มิถุนายน 2552

เรียบเรียงโดย Never-Age.com

และติดตามข่าวสารเกี่ยวกับ never-age ใน Facebook ของเราได้ที่

http://www.facebook.com/neverage.fan

และ Twitter

twitter.com/Never_Age

 

แสดงความคิดเห็น
ชื่อ
ความคิดเห็น

ชื่อผู้ใช้
รหัสผ่าน
โปรแกรมคำนวณ
© 2008 NEVER-AGE.COM ALL RIGHTS RESERVED.